LPG ตั้งราคายังไง จาก Saudi Aramco CP ถึงถัง 15 กก. ที่บ้านคุณ 2569

TL;DR ราคา LPG ในไทยตั้งจากอะไร

สรุปสั้น

ราคา LPG ในไทยอ้างอิง Contract Price ที่ Saudi Aramco ประกาศต้นเดือน บวกค่าขนส่งทางเรือ ค่าคลัง ค่าบรรจุ กองทุนน้ำมัน ภาษี และ margin ตัวแทน รวมเป็น 28.20 บาท/กก. (ถัง 15 กก. = 423 บาท) ตั้งแต่ปลาย 2568 รัฐทยอยถอนการอุดหนุนผ่านกองทุนน้ำมัน ทำให้ราคาขยับขึ้น 8 ถึง 12% ในรอบ 18 เดือน EPPO ประกาศราคาทุกอังคารโดยอ้างอิง CP ย้อนหลัง 14 วัน

โครงสร้างราคา LPG ในไทย 28.20 บาท/กก.

Breakdown ราคา LPG หุงต้มในไทย (เฉลี่ย พ.ค. 2569 บาท/กก.)

Component	บาท/กก.	% ของราคา	ผู้กำหนด
ต้นทุนเนื้อก๊าซ (CP + premium)	18.50	65.6%	Saudi Aramco + ตลาดโลก
ค่าขนส่งทางเรือ + คลัง	2.10	7.4%	ผู้นำเข้า / PTT
ค่าบรรจุ + ถัง	1.85	6.6%	ผู้บรรจุ
ค่าการตลาด margin	2.80	9.9%	ตัวแทน + รัฐกำหนดเพดาน
ภาษีสรรพสามิต + ท้องถิ่น	2.17	7.7%	กรมสรรพสามิต
กองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง (OFFO)	0.78	2.8%	รัฐบาล (ปรับ +/-)
ราคาขายปลีกที่ตัวแทน	28.20	100%	—

CP ผันผวนทุกเดือน ส่วน ภาษี + ค่าบรรจุ คงที่ กองทุนน้ำมันรัฐปรับ +/- ได้ตามนโยบาย ในช่วงราคา CP สูงรัฐใส่เงินอุดหนุนลด OFFO ติดลบได้

CP + premium คือต้นทุนนำเข้า อิงราคาโลกผ่าน Saudi Aramco ทุกเดือน ส่วน 35% ที่เหลือเป็นต้นทุนภายในประเทศที่นิ่ง ดังนั้นถ้าราคา LPG ในไทยขยับ มากกว่า 60% มาจาก CP ส่วนที่เหลือเปลี่ยนช้ามาก

Saudi Aramco CP คืออะไร และทำไมไทยต้องใช้

CP ย่อมาจาก Contract Price คือราคาประกาศของ Saudi Aramco บริษัทน้ำมันแห่งชาติซาอุดิอาระเบีย ประกาศทุกวันที่ 1 ของเดือน แยกเป็น propane CP และ butane CP LPG ที่ใช้ในไทยส่วนใหญ่เป็น mix ของ propane 30% butane 70% ราคา CP เฉลี่ย mix นี้คือ benchmark ที่ทั่วทั้งเอเชียใช้

ทำไม Aramco เป็นมาตรฐาน เพราะซาอุดิอาระเบียคือผู้ผลิต LPG ใหญ่อันดับ 1 ของโลกในแง่ export สหรัฐผลิตเยอะกว่าแต่ใช้ในประเทศหมด ตะวันออกกลางส่งออกไปเอเชียและยุโรปทำให้ผู้ซื้อทั่วโลกอิงราคา Aramco เป็น marker ราคา ในกรณีไทย PTT ทำสัญญานำเข้าผูก CP โดยตรง บวก premium ราว 30 ถึง 80 USD/ตัน ตามช่วงตลาด

ปัจจัยที่ขับ CP ขึ้นลง อันดับแรกคืออุปสงค์ heating gas ในจีน เกาหลี ญี่ปุ่น ช่วงฤดูหนาว ต.ค. ถึง ก.พ. รองลงมาคือ shale gas production ในอเมริกาเหนือ ที่ปั๊ม associated gas (เป็น by-product ของน้ำมัน) เพิ่ม supply โลก สามคือกำลังการผลิตของ OPEC+ ที่ผูกกับโควต้าน้ำมันดิบ และสี่คือ shipping rate ในช่วง Red Sea crisis ต้นทุนเรือพุ่ง CP บวก premium เพิ่ม

เส้นทางจากซาอุดิ → ถัง 15 กก. ที่บ้านคุณ

5 จุดเปลี่ยนมือในห่วงโซ่

Ras Tanura ซาอุดิอาระเบีย LPG ออกจากโรงแยกก๊าซริมอ่าวเปอร์เซีย บรรจุลงเรือ Very Large Gas Carrier (VLGC) ขนาด 84,000 ตัน เป็นรถบรรทุก 2,800 คันรวมกัน
เดินทางทะเลเปอร์เซีย → อ่าวไทย 12 ถึง 16 วัน ผ่านช่องแคบฮอร์มุซ มหาสมุทรอินเดีย ช่องแคบมะละกา จุดเปลี่ยนมือ ownership มักเกิดที่ราคา FOB Saudi Arabia หรือ CFR Singapore
คลัง LPG ที่มาบตาพุด แหลมฉบัง ปตท. มีคลัง LPG ใหญ่ที่สุดในไทย รับและกระจายไปยัง 6 คลังย่อยทั่วประเทศ เก็บในถังขนาด 250,000 บาร์เรล อุณหภูมิ -42°C
ผู้บรรจุ (Bottler) รับ LPG จากคลังไปบรรจุในถัง 4 7 11.5 15 48 กก. ผู้บรรจุใหญ่ ปตท. WP บางจาก ยูนิคก๊าซ ตรวจสอบความปลอดภัยถัง น้ำหนัก แสตมป์วันที่
ตัวแทนจำหน่าย → ผู้บริโภค ตัวแทนระดับจังหวัด → ตัวแทนระดับอำเภอ → ร้านค้าปลีก → ผู้บริโภค แต่ละทอดบวก margin ราว 0.50 ถึง 1.50 บาท/กก. ตามระยะทางและปริมาณ

ตั้งแต่ LPG ออกจาก Ras Tanura ถึงถังที่บ้านคุณ ใช้เวลาเฉลี่ย 30 ถึง 45 วัน ระยะเวลานี้คือเหตุผลที่ราคา LPG ในไทย lag ราคาโลกราว 4 ถึง 6 สัปดาห์ EPPO จึงใช้ CP ย้อนหลัง 14 วันเฉลี่ยเพื่อให้ราคาภายในประเทศนิ่ง ไม่ผันผวนตามตลาดโลกรายวัน

กองทุนน้ำมันและภาษี — ตัวปรับสมดุลของรัฐ

กลไกรัฐในราคา LPG 4 ตัวหลัก

กองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง (OFFO): ปรับ +/- ได้รายเดือน เก็บเข้าตอนราคา CP ต่ำ จ่ายออกตอน CP สูง ปัจจุบันเก็บ +0.78 บาท/กก.
ภาษีสรรพสามิต LPG: 2.17 บาท/กก. คงที่ตาม พ.ร.ก. ภาษีสรรพสามิต พ.ศ. 2560
ภาษีเทศบาล: รวมอยู่ใน 2.17 บาท/กก. ข้างต้น
เพดาน margin: รัฐกำหนด margin รวม (ผู้บรรจุ + ตัวแทน) ไม่เกิน 3.80 บาท/กก.
ราคาแนะนำ: EPPO ประกาศราคาแนะนำกรุงเทพ + ปริมณฑล ทุกอังคาร ราคาต่างจังหวัดขึ้นกับค่าขนส่ง +0.50 ถึง 2.50 บาท/กก.

ทำไม EPPO ประกาศราคาทุกอังคาร และนโยบายลอยตัว 2568-2569

EPPO หรือสำนักงานนโยบายและแผนพลังงาน ประกาศราคา LPG ทุกวันอังคารผ่านเว็บไซต์ eppo.go.th การประกาศวันอังคารไม่ใช่เรื่องบังเอิญ แต่เป็น schedule ที่สอดคล้องกับการประชุมคณะอนุกรรมการบริหารกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง (กบน.) ทุกวันจันทร์ ผลการประชุมเกี่ยวกับการปรับ OFFO จะมีผลบังคับใช้วันอังคาร

ก่อนปี 2568 รัฐบาลใช้กองทุนน้ำมันอุดหนุน LPG อย่างหนัก ในช่วง CP สูงสุดปี 2565 รัฐใส่เงินอุดหนุน 5 ถึง 8 บาท/กก. ทำให้ผู้บริโภคจ่ายเพียง 18 บาท/กก. ในขณะที่ราคาโลกควรอยู่ 25 ถึง 30 บาท การอุดหนุนนี้สะสมหนี้กองทุนกว่า 140,000 ล้านบาทในกลางปี 2566

นโยบายลอยตัว 2568 เริ่มจากมติ ครม. มี.ค. 2568 ที่ตั้งเป้าทยอยปลดล็อก LPG ให้ราคาสะท้อนต้นทุนภายใน 24 เดือน รอบแรก เม.ย. 2568 ขยับ 1.50 บาท/กก. รอบสอง ก.ย. 2568 ขยับ 2.00 บาท/กก. และรอบสาม ก.พ. 2569 ขยับ 1.80 บาท/กก. รวมขยับขึ้น 5.30 บาท/กก. ในรอบ 14 เดือน

ผลต่อผู้บริโภค ครัวเรือนที่ใช้ถัง 15 กก. เดือนละ 1 ถัง เสียค่าแก๊สเพิ่ม 80 บาท/เดือน หรือ 960 บาท/ปี ร้านอาหารที่ใช้ถัง 48 กก. เดือนละ 4 ถัง เสียเพิ่ม 1,020 บาท/เดือน 12,240 บาท/ปี การเปลี่ยนแปลงนี้ทำให้ผู้บริโภคหันมาเช็กราคาก่อนซื้อมากขึ้น และทดลองทางเลือกเช่น induction stove สำหรับครัวเรือนเล็ก

นโยบายลอยตัวยังไม่จบ ตามแผนยังเหลือการขยับอีก 2 ถึง 3 รอบในช่วง 2569-2570 ผู้บริโภคควรติดตามประกาศ EPPO รายสัปดาห์ ร้านอาหารควรล็อกสัญญากับตัวแทนรายใหญ่ที่รับประกันราคา 3 ถึง 6 เดือนได้

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการตั้งราคา LPG

ราคา LPG ในไทยตั้งจากอะไร

ตั้งจาก 6 องค์ประกอบ หนึ่ง ต้นทุนเนื้อก๊าซอิง Saudi Aramco CP + premium 65.6% สอง ค่าขนส่งและคลัง 7.4% สาม ค่าบรรจุและถัง 6.6% สี่ ค่าการตลาด margin 9.9% ห้า ภาษีสรรพสามิต 7.7% และหก กองทุนน้ำมัน OFFO 2.8% รวมเป็น 28.20 บาท/กก. ราคาขายปลีกที่ตัวแทน รัฐกำหนดเพดาน margin และปรับ OFFO รายเดือนเพื่อรักษาเสถียรภาพราคา

Saudi Aramco CP คืออะไร

CP ย่อมาจาก Contract Price ราคาประกาศของ Saudi Aramco บริษัทน้ำมันแห่งชาติซาอุดิอาระเบีย ประกาศทุกวันที่ 1 ของเดือน แยกเป็น propane CP และ butane CP LPG ที่ใช้ในไทย mix propane 30% butane 70% ผู้ซื้อทั่วเอเชียอิง CP เป็น benchmark เพราะซาอุดิคือ exporter อันดับ 1 ของโลก

ทำไม EPPO ประกาศราคา LPG ทุกอังคาร

EPPO ใช้ schedule สอดคล้องกับการประชุมคณะอนุกรรมการบริหารกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิงทุกจันทร์ ผลการประชุมเรื่องปรับ OFFO มีผลบังคับใช้วันอังคาร นอกจากนี้ EPPO ใช้ราคา CP ย้อนหลัง 14 วันเฉลี่ย ทำให้ราคาภายในประเทศ lag ราคาโลกราว 4 ถึง 6 สัปดาห์ ไม่ผันผวนรายวัน

รัฐอุดหนุน LPG เท่าไหร่

ในช่วง CP พุ่งสูงสุดปี 2565 รัฐใส่เงินอุดหนุนผ่านกองทุนน้ำมัน 5 ถึง 8 บาท/กก. ทำให้ผู้บริโภคจ่ายเพียง 18 บาทขณะที่ราคาตลาด 25 ถึง 30 บาท สะสมหนี้กองทุนกว่า 140,000 ล้านบาท ปัจจุบัน พ.ค. 2569 รัฐเก็บเข้ากองทุน +0.78 บาท/กก. ตามนโยบายลอยตัวที่ทยอยปลดล็อกตั้งแต่ เม.ย. 2568

นโยบายลอยตัว LPG กระทบราคาแก๊สบ้านยังไง

ตั้งแต่ เม.ย. 2568 ถึง ก.พ. 2569 ราคา LPG ขยับขึ้น 5.30 บาท/กก. ใน 3 รอบ ครัวเรือนที่ใช้ถัง 15 กก. เดือนละ 1 ถัง จ่ายเพิ่ม 80 บาท/เดือน หรือ 960 บาท/ปี ร้านอาหารใช้ถัง 48 กก. เดือนละ 4 ถัง จ่ายเพิ่ม 1,020 บาท/เดือน หรือ 12,240 บาท/ปี ตามแผนรัฐบาลยังเหลือการขยับอีก 2 ถึง 3 รอบในช่วง 2569-2570

รีวิวโดยทีมบรรณาธิการ CheckRaka อ้างอิงข้อมูลจากสำนักงานนโยบายและแผนพลังงาน (EPPO) กรมธุรกิจพลังงาน ปตท. กระทรวงพลังงาน Saudi Aramco Bloomberg Energy รายงาน OFFO และข้อมูลภาคสนามจากตัวแทนจำหน่าย LPG ในกรุงเทพ อัปเดตล่าสุด 16 พ.ค. 2569